Όταν τα AI παιχνίδια μιλούν στα παιδιά: Τι δείχνει η πρώτη μεγάλη μελέτη

Νέες ανησυχίες προκαλεί η χρήση παιχνιδιών με τεχνητή νοημοσύνη σε μικρά παιδιά, καθώς ερευνητές ζητούν αυστηρότερη ρύθμιση της αγοράς, μετά από μία από τις πρώτες μελέτες που εξετάζουν πώς αλληλεπιδρούν νήπια με τέτοιες τεχνολογίες.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από το Πανεπιστήμιο του Cambridge και επικεντρώθηκε σε παιδιά ηλικίας 3 έως 5 ετών που έπαιξαν με το Gabbo, ένα λούτρινο παιχνίδι εξοπλισμένο με AI chatbot βασισμένο σε τεχνολογία της OpenAI. Το παιχνίδι έχει σχεδιαστεί για να ενθαρρύνει τη συζήτηση και τη δημιουργική φαντασία.

Παρότι οι γονείς έδειξαν ενδιαφέρον για τις εκπαιδευτικές δυνατότητες τέτοιων συσκευών, τα αποτελέσματα της μελέτης ήταν πιο σύνθετα. Τα παιδιά συχνά δυσκολεύονταν να επικοινωνήσουν με το παιχνίδι, καθώς αυτό δεν καταλάβαινε τις διακοπές τους, μιλούσε ταυτόχρονα μαζί τους και δεν μπορούσε να ξεχωρίσει τη φωνή παιδιού από ενήλικα.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι αντιδράσεις του AI προκάλεσαν προβληματισμό. Όταν ένα παιδί είπε «σ’ αγαπώ», το παιχνίδι απάντησε με έναν τυπικό και απρόσωπο τρόπο, ενώ όταν άλλο παιδί εξέφρασε λύπη, η απάντηση που έλαβε ήταν υπερβολικά γενική και απέφυγε να αναγνωρίσει το συναίσθημα.

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι σε μια ηλικία όπου τα παιδιά μαθαίνουν βασικές κοινωνικές δεξιότητες, τέτοιες αντιδράσεις μπορεί να προκαλέσουν σύγχυση. Σύμφωνα με μία από τους συγγραφείς της μελέτης, Dr Emily Goodacre, τα AI παιχνίδια ενδέχεται να «παρερμηνεύουν συναισθήματα ή να απαντούν με ακατάλληλο τρόπο», αφήνοντας τα παιδιά χωρίς την υποστήριξη που θα λάμβαναν από έναν ενήλικα.

Η καθηγήτρια Jenny Gibson από το ίδιο πανεπιστήμιο τόνισε ότι μέχρι σήμερα η έμφαση δινόταν κυρίως στη σωματική ασφάλεια των παιχνιδιών, όμως πλέον πρέπει να εξεταστεί σοβαρά και η ψυχολογική ασφάλεια των παιδιών.

Η μελέτη έρχεται σε μια περίοδο όπου τα AI παιχνίδια αρχίζουν να εμφανίζονται όλο και περισσότερο στην αγορά, παρά το γεγονός ότι η έρευνα γύρω από την επίδρασή τους σε μικρά παιδιά παραμένει περιορισμένη. Από τις ελάχιστες σχετικές μελέτες που εντοπίστηκαν παγκοσμίως, καμία δεν εστίαζε άμεσα στα ίδια τα νήπια.

Οι ερευνητές προτείνουν οι γονείς να χρησιμοποιούν τέτοια παιχνίδια μόνο υπό επίβλεψη και σε κοινόχρηστους χώρους, ενώ καλούν τις ρυθμιστικές αρχές να προχωρήσουν άμεσα σε κανόνες που θα διασφαλίζουν την ασφαλή χρήση τους.

Από την πλευρά της, η εταιρεία Curio, που κατασκευάζει το Gabbo, υποστηρίζει ότι δίνει έμφαση στη γονική συναίνεση και στον έλεγχο χρήσης, αναγνωρίζοντας παράλληλα ότι η έρευνα γύρω από την αλληλεπίδραση παιδιών και AI αποτελεί βασική προτεραιότητα.

Ωστόσο, δεν λείπουν και οι πιο επιφυλακτικές φωνές. Ειδικοί στην προσχολική εκπαίδευση αλλά και οργανώσεις για τα δικαιώματα των παιδιών τονίζουν ότι η ανθρώπινη επαφή παραμένει αναντικατάστατη, ιδιαίτερα στα πρώτα χρόνια ανάπτυξης.